5 juli 2019

Digitale geletterdheid in onderwijs: Studiereis Denemarken dag 1

AANSLUITING ONDERWIJS EN ARBEIDSMARKT, WERKGROEP ONDERWIJS, ONDERWIJS & ARBEIDSMARKT

René Speelman is namens de Werkgroep Onderwijs van Nederland ICT op studiereis naar Denemarken. Daar kijkt hij namens het bedrijfsleven met overheid en onderwijs samen welke lessen we van hun ervaringen kunnen leren. Hij doet verslag van de eerste dag:

De laatste vernieuwing van het curriculum voor het onderwijs in Nederland dateert uit 2005. Inmiddels is er een generatie – die volledig met digitale middelen is opgegroeid – gepasseerd, maar in het curriculum is digitalisering nog niet geborgd. Nóg niet, want er wordt hard aan gewerkt om in 2022 zover te zijn. Ondertussen leren we van de ervaringen van anderen. Daarom mogen we nu een kijkje in de keuken nemen bij het Ministerie van Onderwijs in Denemarken.

Alhoewel het onderwijs in Denemarken anders georganiseerd is, is de problematiek vergelijkbaar. Er is nauwelijks onderzoek naar het effect van digitale ontwikkelingen op het welzijn van kinderen. En er zijn grote verschillen in digitale vaardigheden bij zowel de leerlingen als de leerkrachten. Het succes van meer digitale vaardigheden bij leerlingen hangt te vaak af de ‘digipassie’ van de leerkracht. Net als in Nederland, moet ook hier wat gebeuren om leerlingen gereed te maken voor een leven in een maatschappij die vol zit met technologie.

Ole Sejer Iversen, professor Child Computer Interaction van de Aarhus University is betrokken bij de digitaliseringsagenda in Denemarken. Hij bevestigt de urgentie om in actie te komen. Kinderen hebben bijvoorbeeld geen idee wat algoritmes doen. Sterker nog, ze hebben vaak geen idee wat de intentie van de auteur is.
Om concrete stappen te nemen hebben ze in Denemarken in korte tijd vier competenties ontwikkeld die de leidraad zijn voor het digitaliseringscurriculum:

  • Digital empowerment (critical, reflexive and constructive examination and understanding of possibilities and consequences of digital artefacts)
  • Digital design and design processes (organization and implementation of iterative and incremental design processes considering the context of future use)
  • Computational thinking (analysis, modelling and structuring data and data processes for automatic execution by a computer)
  • Technological knowledge and skills (‘mastery’ of digital technologies, associated languages and programming)

Op dit moment voeren de Denen bij 46 scholen een pilot uit. Bij de ene helft worden de competenties integraal aangeleerd, als onderdeel van de bestaande vakken. Bij de andere helft van de scholen worden de competenties als vakken apart ingeroosterd. De pilot is nog in volle gang. Het is dus nog niet duidelijk welke wijze het meest effectief is.

Wat wij nu meenemen is dat er op heel veel fronten tegelijk gewerkt moet worden, iedereen moet digitaal vaardiger worden: de leerkrachten, de leerlingen, de politici en de schoolbesturen. Maar ook moet de discussie over ethiek gevoerd worden en moet er meer onderzoek gedaan worden om de resultaten van diverse initiatieven te kunnen evalueren. Of alles tegelijk aanpakken ook het meest effectief is, is nog onduidelijk.
Wel werd duidelijk dat voor het behalen van de competenties en het creëren van een versnelling, een structurele samenwerking tussen het onderwijs en het bedrijfsleven onontbeerlijk is.

Het verslag van de tweede dag kan je hier lezen.