Resultaten MJA3: digitale sector doet het goed

DUURZAAMHEID, REGELGEVING

Nederlandse bedrijven hebben met de overheid afgesproken hoeveel energie ze tot 2020 gaan besparen. De uitgangspunten hiervoor staan in de Meerjarenafspraken energie-efficiëntie (MJA3 / MEE), oftewel de energieconvenanten. De convenantperiode is nu voorbij en op 26 november informeerde staatssecretaris Yeşilgöz-Zegerius (EZK) de Tweede Kamer over de resultaten van MJA3 en MEE: 

MJA3 en MEE: wie doen er mee?

Sinds 1992 worden in het Nederlandse energiebeleid energiebesparingsconvenanten gebruikt. De huidige MJA3 en MEE stammen uit respectievelijk 2008 en 2009 en liepen eind 2020 af. Ze vertegenwoordigden samen ongeveer 80% (809 PJ) van het industriële energiegebruik en bij benadering een kwart van het totale energiegebruik in Nederland. De MJA3-deelnemers bestaan grotendeels uit bedrijven die niet onder het Europese Emissiehandelssysteem (EU ETS) vallen. Het gaat hier bijvoorbeeld om bedrijven uit de textielindustrie, financiële dienstverleners en digitale sector. 

97% van de maximale energiebesparingsambitie

In 2020 rapporteerden voor het MJA3-convenant 859 bedrijven uit 33 sectoren. De MJA3-deelnemers hebben 97% (43,9 PJ) van hun maximale energiebesparingsambitie (45,5 PJ) voor de periode 2017-2020 gerealiseerd. Ook hebben ze de apart vastgelegde doelen over de hele MJA3-convenantperiode sinds 2008 ruimschoots gehaald.  

Apart doel voor procesefficiëntie

Voor procesefficiëntie bestond er ook een apart streefdoel van 20%. Met een realisatie van 26,5% in 2020 is ook dit doel ruimschoots gehaald. Gemiddeld is er jaarlijks 1,8% aan procesefficiëntie gerealiseerd. Het energiegebruik van de MJA3-bedrijven ligt hoger dan in 2008. Dit komt door veranderingen in productievolume, maar ook door toetredende en uittredende bedrijven. Wel is het zo dat zonder de uitgevoerde maatregelen het energiegebruik hoger was geweest. 

Energiebesparingsplicht

De hele doelgroep van de convenanten krijgt vanaf 2023 een energiebesparingsplicht. Bedrijven moeten elke vier jaar rapporteren over uitgevoerde en geplande energiebesparingsmaatregelen via de informatieplicht of via een verplicht energiebesparingsonderzoek inclusief een uitvoeringsplan. Daarmee blijft energie besparen bij bedrijven een belangrijk speerpunt bij het invullen van de klimaatambitie. Daarnaast verkent de staatssecretaris momenteel, in overleg met brancheverenigingen en de decentrale overheden, een eventueel vervolg op de convenanten gericht op het ondersteunen van bedrijven bij het terugdringen van hun CO₂-uitstoot. 

De digitale sector doet het bijzonder goed

In 2008 is de digitale sector (ICT-Office, nu NLdigital) toegetreden tot het MJA3-convenant. In de eerste vierjaarlijkse planperiode 2009-2012 deden 36 bedrijven mee: telecombedrijven, datacenters en grotere ICT-dienstverleners. In de afgelopen 12 jaar zijn bedrijven toe- en uitgetreden, gesplitst of samengevoegd en is de MJA3-ICT geëindigd met 40 deelnemers en een stroomverbruik van 2 TWh. 

De meegezonden MJA/MEE resultatenbrochure 2020 laat zien dat de digitale sector het bijzonder goed heeft gedaan op de meest relevante KPI’s. De proces-efficiency verbetering van 39,1% is bijna twee keer zo hoog als de convenant doelstelling van 20% en daarmee de één na hoogste van alle sectoren. Hiermee is in totaal 850 GWh elektriciteit uitgespaard. Het aandeel inkoop van duurzame energie is met 94% het hoogste van alle deelnemende sectoren in de MJA.  

Helaas nog geen nieuwe afspraken

Helaas hebben de gesprekken over een vervolg niet geleid tot nieuwe afspraken tot 2030. Het ministerie zet eerst in op aanscherping van regelgeving en handhaving voor alle bedrijven, in plaats van vrijwillige convenantafspraken. We zien het als gemiste kans om structureel met overheid en bedrijven op sectorniveau samen te werken aan energiebesparing, kennisdeling en monitoring. We zijn nog met het ministerie in overleg over een concernbenadering voor multi-sites en blijven nauw betrokken bij de industrietafel van het Klimaatakkoord en de MRA duurzaamheidstafel datacenters. En met de LEAP-coalitie werken we met bedrijven uit de hele keten, kennisinstellingen en overheid verder aan een duurzame digitale infrastructuur. 

Kamerbrief over resultaten 2020 Meerjarenafspraken energie-efficiëntie MJA3 en MEE | Kamerstuk | Rijksoverheid.nl 

Dit artikel is voor het laatst bewerkt op 7 december 2021.