2 juli 2019

Column Lotte de Bruijn: ‘Hype’

TELECOM, INFRASTRUCTUUR

Je bent ongetwijfeld bekend met de Hype Cycle, het model van Gartner dat de volwassenheid en acceptatie van nieuwe technologie beschrijft. Laten we eerlijk zijn: onze sector is goed in het creëren van hypes.

Een mooi voorbeeld van de hype cycle in actie is de blockchain. Eerst was het dé oplossing voor zo ongeveer alles, daarna werd het afgedaan als waardeloos en overbodig en nu blijken er toch echt wel nuttige use cases te zijn. Hetzelfde lijkt te gebeuren met 5G. Het wordt gepresenteerd als een revolutie in digitale connectiviteit, vol droombeelden over slimme akkers en zelfrijdende auto’s. De werkelijkheid is een stuk saaier. De komende jaren staan vooral in het teken van noodzakelijke upgrades van het bestaande netwerk.

Niet alleen technologie kent een hype cycle. Ook de media en de politiek kunnen er wat van. Waar de technologische hype cycle een ‘peak of inflated expectations’ kent, is er in de pers en de politiek eerder sprake van een ‘peak of inflated limitations’. De opkomst van een nieuwe technologie gaat gepaard met een hoop aandacht voor potentiële nadelen en beren op de weg. Begrijp me niet verkeerd: deze zorgen zijn vaak in de kern heel legitiem. Maar ook hier is de werkelijkheid vaak een stuk saaier dan alle verhalen.

Zo doken Kamerleden direct op het nieuws dat ex-werknemers van ASML in de VS bedrijfsgeheimen hebben gestolen. Er werden Kamervragen gesteld over de invloed van China op onze digitale infrastructuur. Wat die twee zaken met elkaar te maken hebben is me nog steeds onduidelijk. In de media doken verder berichten op over vermeende bomenkap om ruimte te maken voor 5G, straten die volgehangen worden met 5G-kastjes en zorgen van mensen over toenemende straling.

Ook hier geldt, de stap van 4G naar 5G is geen revolutie maar een evolutie. Er wordt wereldwijd en in Nederland al jaren onderzoek gedaan naar de effecten van elektromagnetische straling. Er zijn strenge Europese regels waarvoor aangetoond is dat er geen effecten op de volksgezondheid zijn als de netwerken daar onder blijven. We kunnen in Nederland nog meerdere keren verdubbelen in gebruik zonder maar in de buurt van de normen te komen.

Misschien kunnen we een les trekken uit de hype rond filterbubbels en fake news. Nu die storm wat is gaan liggen, komen de nuancerende verhalen van wetenschappers en andere experts. Het blijkt wel mee te vallen met die filterbubbel. En ook impact van fake news is veel minder groot dan gedacht. Ook het 5G-debat is gebaat bij een gezonde dosis realisme en feitelijke informatie. In de praktijk is er vooral behoefte aan verstandig beleid en goede samenwerking tussen overheden en bedrijven. Dus laten we opgeklopte beloftes en angsten zo snel mogelijk achter ons laten en hard op weg gaan naar het ‘plateau of productivity’.

Deze column is verschenen in ChannelConnect van juni 2019.