Deel 2: Data Act en clouddiensten: wat zijn je verplichtingen als aanbieder?
Er is weer een nieuwe wet in dataland: de Data Act (ook wel dataverordening). In deze serie kennisartikelen duiken we in deze omvangrijke wet. In het eerste artikel hebben we het gehad over de verplichtingen voor IoT-oplossingen. We gaan verder met deel 2: de nieuwe verplichtingen voor aanbieders van ‘dataverwerkingsdiensten’ (o.a. clouddiensten).
- Wat is de Data Act?
- Stap 1: Bied je een dataverwerkingsdienst aan?
- Stap 2: Lever je maatwerk of is er sprake van een testversie van je software?
- Rollen en begrippen: wie doet wat bij een overstap?
- De 6 verplichtingen van de Data Act in hoofdlijnen
- Hoe kunnen de NLdigital Voorwaarden 2025 je hierbij helpen?
Wat is de Data Act?
Europese datawetgeving vaart een nieuwe koers: naast het beschermen van gegevens richt de EU zich nu (ook) op het verantwoord delen van gegevens. Daarvoor is onder andere de Data Act opgesteld: deze wet heeft als doel om digitale groei in Europa te bevorderen door het breder beschikbaar laten stellen van gegevens.
De wet regelt gegevensdeling tussen ‘gegevenshouders’, ‘gebruikers’ en ‘derden’. Daarnaast kunnen ook overheidsinstanties onder voorwaarden toegang krijgen tot gegevens, en wordt het eenvoudiger voor gebruikers om over te stappen tussen clouddiensten of deze met elkaar te verbinden.
Er is afgelopen november een voorstel van de Europese Commissie gepubliceerd waarin alweer wijzigingen van de Data Act worden voorgesteld, de ‘Digital Omnibus’. Wij verwachten dat eventuele wijzigingen pas over 1,5 tot 2 jaar definitief worden. Als NLdigital volgen wij de ontwikkelingen op de voet, houd daarom ons nieuws in de gaten.
De Data Act legt verplichtingen op aan aanbieders van ‘dataverwerkingsdiensten’. Kortgezegd moet het makkelijker worden voor klanten om de dataverwerkingsdienst op te zeggen, over te stappen naar een andere aanbieder of tegelijkertijd meerdere diensten te gebruiken. Klanten moeten hun data makkelijk mee kunnen nemen naar andere clouddiensten of (eigen) on-premise oplossingen. Zie het stappenplan hieronder waarin we de verplichtingen voor aanbieders in hoofdlijnen uitwerken.
Stap 1: Bied je een dataverwerkingsdienst aan?
Zoals gezegd stelt de Data Act regels voor aanbieders van ‘dataverwerkingsdiensten’. Dit is een breed begrip en omvat ‘digitale diensten die via een netwerk toegang bieden tot schaalbare en configureerbare computercapaciteit’. In de praktijk vallen in ieder geval de gangbare cloudmodellen hieronder:
- IaaS (Infrastructure-as-a-Service)
- PaaS (Platform-as-a-Service)
- SaaS (Software-as-a-Service)
Is het antwoord ‘Nee’?
Dan geldt de informatie uit dit kennisartikel niet voor jou.
Is het antwoord ‘Ja’?
Ga door naar stap 2.
Stap 2: Lever je maatwerk of is er sprake van een testversie van je software?
In bepaalde gevallen gelden de verplichtingen uit de Data Act niet of slechts gedeeltelijk. Controleer of een van de volgende situaties van toepassing is:
- Test- en evaluatieversies: Betreft het een dienst die voor een beperkte periode wordt aangeboden om te testen (niet voor productie)? Dan zijn voor jou verplichting 1 t/m 4 niet van toepassing. Ga direct door naar verplichting 5 en 6.
- Maatwerk: Is (het merendeel van) de dataverwerkingsdienst specifiek voor één klant ontwikkeld of aangepast, en bied je de dienst niet aan op grote commerciële schaal? Dan gelden de volgende specifieke verplichtingen voor jou niet:
- Het faciliteren van functionele gelijkwaardigheid (bij IaaS) (onder verplichting 3).
- Het waarborgen van compatibiliteit met en open interoperabiliteitsspecificaties of geharmoniseerde interoperabiliteitsnormen (bij PaaS/SaaS) (onder verplichting 3).
- De beperkingen op de op te leggen overstapkosten (onder verplichting 4).
Let op: Als aanbieder moet je de klant vóór of bij het sluiten van de overeenkomst informeren als een of meerdere van bovenstaande uitzonderingen van toepassing zijn.
Dit artikel is alleen voor leden
Ben je nog geen lid van NLdigital maar ben je wel geïnteresseerd in meer informatie over het lidmaatschap? Lees hier meer over ons lidmaatschap.
Met dank aan Maud Mutsaerts voor het schrijven van dit kennisartikel.
Heb je specifieke vragen over de Data Act?
Neem dan contact op met de juristen van NLdigital.
Gerelateerde artikelen
Deel 1: De Data Act en IoT, wat betekent dit voor ondernemers?
Handhaving schijnzelfstandigheid: Gedeeltelijke verlenging van de ‘zachte landing’ in 2026
